Japon Sanatı ”Düşler Zamanı” Sergisi Dijital Deneyim Merkezi’nde
İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı Kültür AŞ bünyesinde faaliyet gösteren Dijital Deneyim Merkezi (DDM), sanatı dijital teknolojilerle buluşturmaya devam ediyor. Merkez, ziyaretçilerine çok duyulu ve etkileşimli bir kültür sanat deneyimi sunarken, yeni sergisi “Düşler Zamanı: Japonya” ile İstanbul’da Japon sanatı rüzgârı estiriyor.
Açıldığı ilk haftada 10 bini aşkın kişiyi ağırlayan sergi, yoğun ilgiyle karşılandı. Japon sanatının zengin estetik mirasını katman katman keşfe çıkaran bu sergi, izleyicileri görsel, işitsel ve mekânsal öğelerin bütünleştiği benzersiz bir yolculuğa davet ediyor.
Türkiye’nin ilk tam kapsamlı Dijital Deneyim Merkezi olma özelliğini taşıyan DDM, dijital sergicilikteki öncü yaklaşımını bu sergiyle bir kez daha ortaya koyuyor. Yüzyıllar boyunca şekillenen Japon sanatının görsel ve mekânsal dili, büyük ölçekli projeksiyonlar, etkileşimli yüzeyler ve fiziksel-dijital enstalasyonlar aracılığıyla modern bir anlatıyla sunuluyor.
“Düşler Zamanı: Japonya” sergisinde katılımcılar, doğa tasvirlerinden mitolojik hikâyelere, ikonik sanat eserlerinden sahne sanatlarının görsel dünyasına uzanan geniş bir içerikte yalnızca seyirci olmaktan çıkıp deneyimin aktif bir parçası hâline geliyor. Sergide Barış Kabalak, Çağatay Güçlü, Danny Rose Studio, DECOL, Fuat Genç, Hakan Yılmaz, Özde Karadağ, Süleyman Yılmaz ve Umur Burak gibi sanatçıların eserleri yer alıyor. Bu eserler aracılığıyla ziyaretçiler, Japon sanatının zenginliğini ve çok katmanlı estetiğini İstanbul’da deneyimleme fırsatı buluyor.
JAPON KÜLTÜRÜ DDM’DE YAŞANIYOR
20 Mart’ta kapılarını açan serginin resmi açılış töreninde sergide yer alan eserler dışında sahnelenen özel performanslar, Japon kültürünün iki kadim sanat disiplinini bir araya getirdi. 2006 yılında Bremen’de temelleri atılan ve 2013 yılından bu yana İstanbul’da da faaliyetlerini sürdüren Japon Savaş Davulları (taiko) grubu MASADAİKO, Üstad Nishimune Masakazu’nun “YOAKE” (Gündoğumu) adlı eserini sahneye taşıdı. Emiko Karayılmaz, Ran Gordi ve Maki Sarıçalı’dan oluşan grup, güneşin karanlık içinden doğuşunu güçlü ritimleriyle yorumladı.
Performansa, Japon kaligrafisi ve semboloji alanında 30 yılı aşkın süredir çalışan sanatçı HAKKAİ eşlik etti. “Fude-Samuray” lakabıyla tanınan sanatçı, davulların ritmi eşliğinde serginin temasını kaligrafik bir yorumla kâğıda aktararak izleyicilere müzik ve görsel sanatların eş zamanlı üretimine tanıklık etme imkânı sundu.
Serginin açılış töreninde konuşan Kültür AŞ Genel Müdürü Osman Cenk Akın, Japonya Başkonsolosluk temsilcilerinin değerli destekleri için teşekkür ederek, sergi süresince ziyaretçilere, farklı yaş ve ilgi gruplarına hitap edecek çeşitli workshop’lar ve gösterilerle birlikte, spor ve yoga gibi etkinliklerle serginin bir parçası olarak aktif deneyim yaşama imkânı sunulmasının hedeflendiğini vurguladı. Kültür AŞ Genel Müdürü Akın ayrıca “Düşler Zamanı: Japonya” sergisi, ziyaretçilerini yalnızca izlemeye değil, aynı zamanda deneyimlemeye davet eden, duyulara hitap eden benzersiz bir deneyim sunuyor. Her bir bölüm, Japon kültürünü ve estetik mirasını araştırmaya, keşfetmeye ve deneyimlemeye yönlendiriyor. Açıldığı ilk haftada 10 bini aşkın ziyaretçiyi ağırlayan sergi, Dijital Deneyim Merkezi’nde gerçekleştirilen dört sergi toplamda 600.000 ziyaretçiye ulaştı. “Düşler Zamanı: Japonya”, yaz sonuna kadar devam edecek ve farklı yaş ile ilgi gruplarına hitap etmeyi sürdürecek. Bu sergi, Dijital Deneyim Merkezi’nin vizyonunu, teknolojiyi sanatla bütünleştirerek kültürel deneyimi dönüştürme misyonunu bir kez daha ortaya koyuyor ve ziyaretçilere unutulmaz bir Japon sanat yolculuğu yaşatıyor” dedi.
İBB Kültür AŞ Müzeler Müdürü Reha Öztunalı, sergiye ilişkin olarak, “Açıldığı ilk haftada gösterilen yoğun ilgi, ‘Düşler Zamanı: Japonya’ sergisinin İstanbul’da yaratacağı etkiyi şimdiden ortaya koyuyor. Serginin aynı ivme ile devam ederek hem takdir toplamasını hem de İstanbulluların ilgisini çekmesini umut ediyoruz” ifadelerini kullandı.
Düşler Zamanı: Japonya Sergi İçerikleri Hakkında:
Dijital Oda
Dijital Oda, ziyaretçileri Dijital Deneyim Merkezi’nin büyüleyici dünyasına davet eden ilk durak. Etkileşimli ekranlar, sensörler ve projeksiyon sistemleriyle donatılan bu alan, yenilikçi teknolojiler aracılığıyla tematik içerikler sunuyor. Oyunlaştırılmış öğrenme deneyimiyle ziyaretçileri keşfe teşvik eden Dijital Oda, aynı zamanda merkezin diğer bölümlerine hazırlık niteliği taşıyor.
Düşler Zamanı: Japonya sergisinde ziyaretçiler, Japon sanatının yüzyıllara yayılan estetik dünyasına çok duyulu bir giriş yapar; ilk durak olan Dijital Oda’da Yōkai anlatılarından Wamon desenlerine, Tōgei’nin form estetiğinden Ukiyo-e’nin “akan dünya”sına uzanan seçili örnekler etkileşimli medya uygulamalarıyla buluşur.
Sanal Gerçeklik Odası
“Yüzen Dünya”, Japon sanatının geçicilik, doğa ve içsel denge anlayışından doğan estetik evrenini, ziyaretçinin içinde dolaşabileceği çok duyulu bir yolculuğa dönüştürür. Ukiyo-e’nin “yüzen dünya” fikri; motifler, figürler ve ruh anlatıları üzerinden yalnızca bir görsel repertuar değil, aynı zamanda bir bakış disiplini sunar: yavaşlamak, odaklanmak, azla çoğu hissetmek.
Bu sergi önerisi, Japon sanatının Avrupa’da yarattığı kolektif hayali yeniden kurarken, anlatının merkezine zen yaklaşımını yerleştirir. Ziyaretçi ses, ışık, hareket ve boşluk aracılığıyla imgelerin ardındaki düşünceyle karşılaşır; böylece karşılaşma bir tema değil, bir zihin hâli olarak deneyimlenir.
Sürükleyici Deneyim Odası
Sürükleyici deneyim, 17. yüzyıldan 19. yüzyıla uzanan Ukiyo-e ustalarının başyapıtları eşliğinde, düşünsel ve çok duyulu bir yolculuğa dönüşüyor. Yaklaşık otuz dakika boyunca ziyaretçi, kolektif hayal gücünün Japonya’sına—geişaların, samurayların ve ruhların Japonya’sına—çekiliyor; artık var olmayan ama hâlâ büyüleyen bir dünyanın izlerini sürüyor. Anlatı doğayla açılıyor; manzaralar ve kiraz çiçeğinin geçici güzelliği, Yōkai’lerin dolaştığı büyülü bir ormana dönüşüyor. Ardından deniz yükseliyor; Hokusai’nin ikonik Büyük Dalgası her şeyi sararken Claude Debussy’nin La Mer’i eşlik ediyor. Geişalar paravanların ardından beliriyor; alacakaranlıkta fener gölgeleri Kabuki oyuncularını vurguluyor, samurayların savaşçı dansı ritmi yükseltiyor ve yolculuk, gece göğünde süzülen fenerlerle yeniden sakinleşiyor. Deneyim, Debussy’den Japon davullarına, Ryuichi Sakamoto’dan Hiroshi Yoshimura ve Takashi Yoshimatsu’ya uzanan müzik seçkisiyle tamamlanıyor; Hokusai, Utamaro, Kuniyoshi, Hiroshige, Yoshida Hiroshi, Kawase Hasui ve Tsuchiya Koitsu gibi ustalara ait 400’ü aşkın seçili eseri bir araya getiriyor.
Artırılmış Gerçeklik Odası
Bonsai Garden, Japon zen estetiğinin doğa, zaman ve dinginlik kavramları etrafında şekillenen düşünce dünyasını artırılmış gerçeklik aracılığıyla görünür kılan bir dijital yerleştirmedir. Su yüzeyleri, tapınak eşikleri ve bonsai ağaçlarıyla kurulan sahne, ziyaretçiyi Japon bahçe kültürünün sembolik mekânına taşıyan şiirsel bir peyzaj oluşturur.
Bonsai sanatı, doğanın uzun zaman ölçeklerini küçük bir form içinde yoğunlaştıran bir estetik anlayışı temsil eder. Her ağaç sabır, bakım ve süreklilikle şekillenen bir doğa modelidir. Bu çalışma, bonsai geleneğini dijital bir bağlama taşıyarak su, taş ve bitki motifleriyle kurulan minimal bir evren yaratır.
Dijital Koridor
Sinematik Rüyalar: Wabi – Sabi
Wabi – Sabi, Japon felsefesinde kusurlu, geçici ve eksik olanın güzelliğini takdir etmeye odaklanan bir dünya görüşüdür. Mükemmellik arayışından kaçınmayı, geçiciliği, asimetriyi, değişimi ve yaşanmışlığı estetik bir değer olarak görür.
Dijital Boyama
Japon Doğası
Japonya’nın doğal ve kültürel peyzajına ait seçilmiş unsurlar bitki örtüsü, su öğeleri, mimari yapılar ve gündelik yaşamdan sahneler aracılığıyla bir araya getirir.
İnteraktif Projektörler
Devinim
Japon doğası ve bahçe estetiğinden esinlenen görsel imgeler, ziyaretçilerin hareketlerine duyarlı ortam içinde bir araya gelir. Gerçek zamanlı olarak üretilen bu görsel ortam, insan bedeninin hareketlerini algılayarak dönüşen bir görüntü alanı oluşturur ve ziyaretçiyi bu akışkan görsel kompozisyonun bir parçası haline getirir.